Przyrzeczenie Harcerskie

"Mam szczerą wolę całym życiem pełnić służbę Bogu i Polsce, nieść chętną pomoc bliźnim i być posłusznym Prawu Harcerskiemu"

Podzielmy To przyrzeczenie na części

Mam szczerą wolę...

Szczerość to podstawa w ideach harcerskich, w czasach kiedy wszystko jest sztuczne i kłamliwe harcerz musi być mimo to.

Wola to gotowość do poświęceń, określenie siebie samego, często jest ona wystawiana na próbę, lecz harcerstwo ma pomóc w kształtowaniu także i woli

Mieć szczerą wole znaczy chcieć czego bardzo mocno i szczerze.

...Całym życiem...

To znaczy że nie tylko teraz, przez godzinę lub przez dwa dni, tylko całe życia ma być gotowe do służby.

...Pełnić służbę Bogu i Polsce...

Służba to ofiarowanie siebie samego dla innych. Służba Bogu i Ojczyźnie to nasz najważniejszy obowiązek, ale nie można robić tego na pokaz.

...Nieść chętną pomoc bliźnim...

Chętną to znaczy nie wymuszoną, dobrowolną. Samo dziękuje powinno nam starczyć w zamian za pomoc innym. 

Bliźnim jest każdy człowiek, którego spotykasz na swojej drodze harcerskiej i życiowej.

...Być Posłusznym Prawu Harcerskiemu.

Całe nasze harcerskie życie jest podporządkowane ideom zawartym w prawie. Jest to dla nas jak mapa pokazująca którędy powinniśmy iść.

10. Prawo Harcerskie

"10. Harcerz jest czysty w myśli, mowie i uczynkach, nie pali tytoniu, nie pije napojów alkoholowych.

To drugi kontrowersyjny podpunkt prawa. W tych czasach od małego mamy wokół siebie wartości nieodpowiednie jak alkohol czy przekleństwa. Nawet jeśli rodzice starają się to wyeliminować to na ulicach, w szkole, na mieście słyszy się różne rzeczy.

Co do tego prawa mam dwa przemyślenia.

Osobiście jestem przeciwniczką nałogów i wulgaryzmów. Uważam że to jest najgorsza skaza na świece. Harcerz ma być gotowy do służby, więc logicznie rzecz biorąc nie może być pijany bo człowiek pijany nie jest w pełni sprawny fizycznie i psychicznie. Tak samo przekleństwa czy też wulgarne czynności. Pamiętajmy że Harcerstwo ma prezentować szlachetne wartości i postawy, więc powinniśmy mieć kulturę osobistą na pewnym poziomie.

Drugie moje przemyślenie dotyczące tego dotyczy twierdzenia " wszystko jest dla ludzi". Myślę że jeśli mamy samokontrole czy też potrafimy się ograniczyć to nie jest na siłę powiedziane że kiedy ktoś ma ochotę na jedno piwo to nie może go wypić. Trzeba wiedzieć na ile można sobie pozwolić i kiedy. Na pewno nie możemy o tym myśleć w momencie kiedy jesteśmy gdzieś z drużyną czy coś, to jest właśnie to wyczucie czasu. Tak samo wulgaryzmy, co innego kiedy ktoś klnie jak szewc, ale też co innego kiedy w skrajnych nerwach zdarzy mu się przeklnąć.

 Powiedzmy tak, że trzeba znać swoje granice i nie popadać w nałogi, bo jedno piwo raz na miesiąc nic nam nie zrobi, ale pięć piw codziennie?

Co wy o tym myślicie?

9. Prawo Harcerskie

"9. Harcerz jest oszczędny i ofiarny"

Swój komentarz do tego punktu dał Kardynał Wyszyński

(...) Jest wokół nas zbyt wielu głodnych i opuszczonych byśmy zmarnotrawili dobra, które im się należą. Staraj się wiele posiadać, by móc wiele dawać potrzebującym. Lepiej dawać niż brać... Kubek wody podany spragnionemu, otwiera bramy niebios... i rodzi radość i szacunek. Kropla do kropli rodzi potok, który niesie radość.

Myślę że ten komentarz odzwierciedla idealnie to co chciałabym przekazać. Osobiście jestem osobą oszczędną, nie lubię wydawać pieniędzy na zbędne rzeczy, które potem leżą i się kurzą. Wolę czasem wydać na coś co może pomóc też innym i mieć z tego radość że w jakiś sposób mogłabym pomóc.

8 Prawo Harcerskie

"8. Harcerz jest zawsze pogodny"

Czasem kiedy coś nam nie wychodzi, czujemy chandrę, mamy złe dni nie chcemy i nie potrafmy być weseli. Myślimy, że nic nam już nie wyjdzie, mamy najgorsze myśli.

Ale kiedy zakładamy mundur, pomagamy komuś, idziemy na zbiórkę dostajemy energii do wszystkiego. Nie wiem jak wy, ale mam tak, że kiedy czuje się potrzebna, kiedy wiem, że spotkam moich przyjaciół z drużyny jestem wesoła. Wiem, że mogę liczyć na tych ludzi, wiem że kiedy przyjdę na zbiórkę z problemem to oni mi pomogę. Drużyna to taka druga rodzina.

Harcerz będąc gotowy do służby jest wesoły, czuje się potrzebny, kiedy wędruje, kiedy śpiewa, kiedy się bawi. Harcerstwo to powód do radości, mimo wszystkich przykrych rzeczy jakie się nam przydarzają, powinniśmy nieść w świat dobrą energię, radość.

Uśmiech powoduje uśmiech :)

"Śmiejcie się ile tylko możecie, to dobrze robi" ~Robert Baden Powell

7. Prawo Harcerskie

"7. Harcerz jest karny i posłuszny rodzicom  wszystkim swoim przełożonym"

Harcerze są gotowy do służby, ale ktoś musi nimi kierować. Każdy z nas ma kogoś nad sobą. Kiedy wstępujemy do drużyny jesteśmy biszkoptami z czasem nabieramy doświadczenia, jesteśmy wyżej niż inni. 

Czasem zdarza się że jakiś harcerz jest nie posłuszny, stawia się nie chcę słuchać swojego przełożonego. Wtedy powinniśmy spokojnie wytłumaczyć mu że jeśli będą dążyć do celu to osiągną to samo i będą musieli słuchać go inni harcerze.

Posłuszeństwo rodzicom jest chyba oczywiste i nie będę tego tłumaczyć, ale co jeśli ktoś kto jest nad nami robi coś nieodpowiedniego lub każe nam robić czego nie chcemy?

Wtedy powinniśmy na spokojnie porozmawiać, zwrócić uwagę. Nie załatwiajmy nic nieposłuszeństwem, ponieważ to do niczego nie prowadzi.

6 Prawo Harcerskie

"6. Harcerz miłuje przyrodę i stara się ją poznawać"

Przyroda- coś co nas otacza, jest wszędzie. Nieokiełznana, dzika, nieobliczalna.

W świecie technologi, ciągłego pędu chcę się czasem zatrzymać. Spojrzeć na świat z innej perspektywy, spocząć na chwilę na ławce w parku, odetchnąć świeżym górskim powietrzem. Przyroda to nasza kolebka, która zapewnia nam życie- tlen, surowce, pożywienie.

Niestety, świat już nie jest tak czysty jak kiedyś. Woda musi być skrupulatnie filtrowana, powietrze zanieczyszczają spaliny, drzewa są wycinane.

Nie zmienimy tego. Świat się zmienia czasem na lepsze czasem na gorsze.

Harcerz to osoba gotowa do służby. Służby ludziom i przyrodzie. Gdyby nie wielkie lasy gdzie spędzalibyśmy obozy? Gdyby nie wysokie góry gdzie byśmy wędrowali?

Przyroda daje nam życie, więc odwdzięczamy jej się tym samym pomagając jej się rozwijać.

A wy co sądzicie Druhny i Druhowie?

5 Prawo Harcerskie

" 5. Harcerz postępuje po rycersku"

O tym kim jest rycerz było  w poście o 2 prawie harcerskim

Przytoczę tutaj komentarz Kardynała Wyszyńskiego

Postępować po rycersku to znaczy być zdolnym do ofiary z siebie, aż do krwi za sprawy Boże i ludzkie. Rycerz nie godzi w ludzi, tylko w zło. Nie toczy walki by zwyciężać innych, tylko siebie i to, co w nas nie jest godne człowieka. Rycerz unika walki podstępnej, ale umie stanąć jasną twarzą wobec każdego, który się uważa za wroga by powiedzieć mu: Bracie!

Cóż mogę powiedzieć. Komentarz wyżej w każdym calu odzwierciedla to co ja myślę :)

Uważam, że każdy harcerz powinien być gotowy do ofiary, powinien być gotów by zwalczać swoje słabości i traktować każdego jak brata.

"nie chodzi o to, byśmy osiągali nasze najwyższe ideały, lecz o to aby były one naprawdę wysokie" ~ Robert Baden Powell

4 Prawo Harcerskie

"4. Harcerz w każdym widzi bliźniego, a za brata uważa każdego innego harcerza"

Musimy zacząć od tego że w społeczeństwie pod wpływem religii powinniśmy każdego traktować jak bliźniego, czyli osobę równą sobie, którą będziemy szanować.

Tak samo powinno być w harcerstwie. Mimo stopni i różnych funkcji jesteśmy sobie równi. 

Zobaczcie jak jest w drużynie czy zastępie nawiązuje się więź, jesteśmy przyjaciółmi, ale traktujemy się jak rodzinę, ufamy i polegamy na sobie.

Tak powinno być w każdej drużynie.

 

Do prawa dał komentarz Kardynał Wyszyński;

Dzieci Jednego Ojca, który jest Miłością, jednoczyć będą dążeniem serca i dłoni- w braterstwie powszechnym. To jedyna droga do przezwyciężenia nienawiści i ducha wojen. Pamiętam, że każdemu należy się szacunek, uznanie jego prawa do istnienia, do życia, do prawdy, do sprawiedliwości, do miłości, do wolności. Staram się zacierać różnicę między ludźmi wielkimi i małymi, mądrymi i prostymi, białymi i kolorowymi.

 

3 Prawo Harcerskie

"3. Harcerz jest pożyteczny i niesie pomoc bliźnim"

Harcerstwo to gotowość służby i bezinteresownej pomocy. Jesteśmy swego rodzaju wolontariuszami. Aczkolwiek czy to nie piękne widzieć uśmiech człowieka, któremu właśnie pomogliśmy? Mieć świadomość tego że dzięki nam komuś jest łatwiej? 

Uważam że dobro do nas wraca jeśli tylko i my damy coś od siebie.

Harcerz jest pożyteczny.

Czy widzieliście kiedyś harcerza który na obozie nie chciał rozkładać namiotów, lub budować pryczy? Owszem w dzisiejszych czasach ludzie zrobili się "leniwi", ale dla mnie samej pionierka (choć ciężka) jest frajdą.

W momencie kiedy jestem potrzebna komuś, ktoś potrzebuje akurat mnie i moich umiejętności czuje się dumna i usatysfakcjonowana.

I jestem szczęśliwa kiedy mogę rozwiązać supełek na końcu chusty.

A co wy Druhny i Druhowie o tym sądzicie? 

2 Prawo Harcerskie

"2. Na słowie Harcerza polegaj jak na Zawiszy"

Musimy zacząć od tego Kto to jest Zawisza?

Zawisza Czarny z Garbowa (ur. ok. 1370 zm. 12 czerwca 1428)

Był to sławny polski rycerz, niepokonany w licznych turniejach, symbol cnót rycerskich. Brał udział w wyprawach przeciwko Turkom. Brał udział w Bitwie pod Grunwaldem i niewykluczone że to właśnie on w momencie krytycznym uratował królewski sztandar.

 

Dlaczego akurat "polegaj jak na Zawiszy"?

Ponieważ odznaczał się on odpowiedzialnością, odwagą, rzetelnością i wiernością.

To prawo to nakaz do postępowania tak jak on. Do zgodności słów z czynami i własnym sumieniem. Harcerz mówi co myśli, a  robi co mówi. Postawą i zachowaniem daje świadectwo wartości jakie wnosi Harcerstwo.

Czy to prawo ma zastosowanie w tych czasach?

Oczywiście!

Każdy harcerz ma obowiązek dotrzymania słowa. Wiadomo, są sytuacje w których tego nie trzeba spełniać, ale na to jak i na wiele rzeczy wpływa wiele czynników.

A co wy myślicie Druhny i Druhowie?

1 Prawo Harcerskie

"1. Harcerz służy Bogu i Polsce i sumiennie spełnia swoje obowiązki"

Pierwsze prawo, niby jasne, ale w tych czasach jest jednym z tych praw które budzi kontrowersje. Czy w czasach gdzie otaczają nas ateiści lub osoby "wierzące niepraktykujące" to prawo nadal ma taką samą moc?

Do prawa dał komentarz Kardynał Stefan Wyszyński 

"Pamiętam, że mam Ojca w Niebie, który jest Miłością i Prawdą. Z Ojca czerpię- przez Chrystusa, Syna Bożego i mojego Brata, prawdę o Ojcu i miłość do całej rodziny ludzkiej. Mój Ojciec Niebieski, jest Ojcem ludów i narodów. Jest Ojcem mojego narodu, z którego woli naród żyje, działa, pracuje, tworzy dzieje, cierpi i zwycięża, daje mi wspólnotę ojczystą, język, kulturę. Jestem wszczepiony w mój naród, do którego posłany jest przez Chrystusa- Kościół z prawdą i miłością."

Harcerstwo jest oparte na trzech najważniejszych wartościach jakimi są Bóg, Honor i Ojczyzna. Zacznijmy też od tego że Polska jest oparta na tych wartościach od wiek wieków. Jeśli zrzec się któregoś z nich to tak jakby zrzec się dziedzictwa. 

"Jeżeli nasze skautowstwo miało by być bez Boga, lepiej żeby go nie było" ~ Robert Baden Powell

Sama szczerze powiem że nie jestem przykładną chrześcijanką, ale nie wykluczam wartości jaką jest Bóg. Owszem w tych czasach mamy wybór, ale uważam, że to nie podlega dyskusji. Chociaż znam kilkoro harcerzy którzy nie wierzą, nie przeszkadza to w dobrej służbie, kiedy trzeba iść do kościoła to idą, kiedy trzeba brać udział w jakiejś kościelnej uroczystości to biorą. 

Uważam też, że to kwestia sumienia ponieważ harcerstwo nie narzuca niczego.

A co wy Druhny i Druhowie o tym sądzicie?

Wprowadzenie do Prawa Harcerskiego

Czuwaj!

Tym postem chciałabym zacząć cykl rozważań nad Prawem Harcerskim.

Prawo harcerskie jest drogowskazem, dla każdego harcerza czy harcerki. Mimo swojej archaicznej formy jest jasno rozumiany dla nas. Jest ponadczasowe, lecz w tych czasach niektóre punkty robią się coraz bardziej kontrowersyjne. Dlaczego?

Trochę historii

Wraz z powstaniem skautingu powstało też i prawo które było pierwowzorem naszego polskiego prawa. Brzmiało ono mniej więcej tak:

"Przysięgam na swój honor uczynić wszystko, co leży w mojej mocy, by spełnić obowiązek względem Boga i Króla. Nieść pomoc bliźnim w każdej potrzebie. Być posłusznym prawu skautowemu."

1. Godność skauta polega na tym że można mu ufać
2. Skaut jest lojalny względem króla swego kraju, przełożonych, rodziców, pracodawców i podwładnych
3. Obowiązkiem skauta jest bycie pożytecznym i niesienie pomocy bliźnim
4. Skaut jest przyjacielem wszystkich, a bratem każdego innego skauta, bez względu na to do jakiej należy klasy społecznej
5. Skaut jest rycerski
6. Skaut jest przyjacielem zwierząt
7. Skaut jest posłuszny bez zastrzeżeń rodzicom, zastępowemu i skautmistrzowi
8. Skaut śmieje się i gwiżdże w każdej ciężkiej przygodzie
9. skaut jest oszczędny
10. skaut jest czysty w myśli, mowie i czynie

Na krótki czas prawo skautowe było przetłumaczone na polski i przyjęte było jako prawo polskich harcerzy, lecz Andrzej Małkowski dla podkreślenia różnicy definiował harcerstwo jako skauting+niepodległość. Dlatego powstało Prawo Harcerskie które nawiązywało do Polskich realiów i zawierało typowe dla polski fragmenty jak "na słowie harcerza polegaj jak na Zawiszy" czy "harcerz (...) nie pali tytoniu i nie pije napojów alkoholowych"

Wartość harcerstwa została doceniona i wielu chłopców zaczęło wstępować w szeregi różnych drużyn. Chciano wykorzystać harcerstwo w polityce co też niosło konsekwencje w zmianach treści prawa. Próbowano usunąć tam niektóre wartości (szczególnie po roku 1945) W konsekwencji prawo po mimo chwilowych zmian przetrwało do dziś w praktycznie nie zmienionej formie.

I przedstawia się on tak:

1.  Harcerz sumiennie spełnia swoje obowiązki wynikające z przyrzeczenia harcerskiego
2. Na słowie Harcerza polegaj jak na Zawiszy
3. Harcerz jest pożyteczny i niesie pomoc bliźnim
4. Harcerz w każdym widzi bliźniego, a za brata uważa każdego innego harcerza
5. Harcerz postępuje po rycersku
6. Harcerz miłuje przyrodę i stara się ją poznawać
7. Harcerz jest karny i posłuszny rodzicom i wszystkim swoim przełożonym
8. Harcerz jest zawsze pogodny
9. Harcerz jest oszczędny i ofiarny
10. Harcerz jest czysty w myśli mowie i uczynku; nie pali tytoniu i nie pije napojów alkoholowych